8મો કેન્દ્રીય પગાર પંચ સમક્ષ ભારત પેન્શનર્સ સમાજે ₹45,000 ન્યૂનતમ પેન્શન, છેલ્લી Basic Salaryના 67% પેન્શન, 50% Family Pension અને 3.83 Fitment Factor સહિત અનેક માંગો રજૂ કરી. 8મા પગાર પંચમાં પેન્શન કેટલી વધશે8મા પગાર પંચમાં ન્યૂનતમ પેન્શન ₹45000
8th Pay Commission Pension: 8મા કેન્દ્રીય પગાર પંચને લઈને સરકારી કર્મચારીઓ ઉપરાંત પેન્શનર્સમાં પણ ઘણી અપેક્ષાઓ છે. હવે ભારત પેન્શનર્સ સમાજ (BPS) દ્વારા 8મા કેન્દ્રીય પગાર પંચ સમક્ષ પેન્શન અને Family Pension અંગે કેટલીક મહત્વપૂર્ણ માંગો રજૂ કરવામાં આવી છે. તેમાં ન્યૂનતમ પેન્શન ₹45,000, છેલ્લી મૂળ સેલરીના 67% પેન્શન અને Family Pension માટે **50%**નો પ્રસ્તાવ સામેલ છે.
8મા Pay Commission સમક્ષ BPSએ શું રજૂ કર્યું?
ભારત પેન્શનર્સ સમાજ (BPS)ના અધ્યક્ષ આર.કે. ચૌહાણ અને મહાસચિવ અવિનાશ રાજપૂતના નેતૃત્વ હેઠળના પ્રતિનિધિમંડળે નવી દિલ્હીની ચંદરલોક બિલ્ડિંગ, જનપથ ખાતે 8મા કેન્દ્રીય પગાર પંચ સમક્ષ પેન્શનર્સ સાથે જોડાયેલા વિવિધ મુદ્દાઓ રજૂ કર્યા.
પ્રતિનિધિમંડળે PowerPoint Presentation દ્વારા પેન્શનર્સ અને Family Pensionersને અસર કરતા મુદ્દાઓ સમજાવ્યા હતા. સાથે જ વિગતવાર Memorandumમાં રજૂ કરાયેલા સૂચનોની પણ માહિતી આપવામાં આવી હતી.
BPSના જણાવ્યા મુજબ, સંસ્થા સાથે દેશભરની 245 સંલગ્ન સંસ્થાઓ જોડાયેલી છે અને તે આશરે 10 લાખ પેન્શનર્સના હિતોનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
₹45,000 Minimum Pensionની માંગ
8મા Pay Commission સમક્ષ રજૂ કરાયેલી સૌથી મહત્વપૂર્ણ માંગોમાં ન્યૂનતમ પેન્શન ₹45,000 પ્રતિ મહિનો કરવાની માંગનો સમાવેશ થાય છે.
BPSએ પેન્શનને કર્મચારીના અંતિમ મૂળ પગાર સાથે જોડવાની માંગ કરી છે. રજૂઆત મુજબ:
- Minimum Pension: ₹45,000 પ્રતિ મહિનો
- Pension: અંતિમ મૂળ પગારના 67%
- Family Pension: અંતિમ મૂળ પગારના 50%
આ આંકડા હાલનો સરકારી નિર્ણય નથી. આ BPS દ્વારા 8મા Pay Commission સમક્ષ રજૂ કરાયેલી માંગો છે.
₹69,000 Minimum Basic Pay અને 3.83 Fitment Factor
પેન્શન ઉપરાંત BPSએ Minimum Basic Pay અંગે પણ મહત્વની માંગ રજૂ કરી છે. સંગઠન દ્વારા ₹69,000 Minimum Basic Pay નક્કી કરવાની માંગ કરવામાં આવી છે. આ માટે 3.83 Fitment Factorનો પ્રસ્તાવ રજૂ કરવામાં આવ્યો છે.
Fitment Factorનો ઉપયોગ Pay Commissionમાં હાલના Basic Payને સુધારેલા Basic Pay સાથે જોડવા માટે થાય છે. જોકે, અંતિમ Fitment Factor શું રહેશે તે અંગે સરકાર અથવા 8મા Pay Commission તરફથી અંતિમ નિર્ણય જરૂરી છે.
Pension Parity અંગે મોટી માંગ
BPSએ 1 જાન્યુઆરી 2026 પહેલાં અને ત્યારબાદ નિવૃત્ત થયેલા પેન્શનર્સ વચ્ચે Pension Parity જાળવવાની પણ માંગ કરી છે. સંગઠનનું કહેવું છે કે સમાન અથવા સમકક્ષ સેવા ધરાવતા પેન્શનર્સને નિવૃત્તિની તારીખના આધારે પેન્શનમાં અસમાનતા ન રહે તે માટે યોગ્ય Revision કરવામાં આવે.
દર 5 વર્ષે Salary અને Pension Revision
BPSએ Salary અને Pensionના Revision માટે પાંચ વર્ષનો સમયગાળો રાખવાની માંગ કરી છે. આનો અર્થ એ છે કે પેન્શનર્સના મતે લાંબા સમય સુધી નવા Pay Commissionની રાહ જોવાને બદલે દર પાંચ વર્ષે Salary અને Pensionની સમીક્ષા થવી જોઈએ.
DA અને DRમાં ત્રિમાસિક Revisionની માંગ
મોંઘવારીને ધ્યાનમાં રાખીને Dearness Allowance (DA) અને **Dearness Relief (DR)**માં દર ત્રણ મહિને Revision કરવાની માંગ પણ કરવામાં આવી છે.
BPSએ ત્રણ મહિનાની સરેરાશના આધારે DA/DR Revision તથા મોંઘવારી સામે Point-to-Point Compensationની માંગ કરી છે. સાથે જ DR 25%થી વધુ થાય ત્યારે તેને Basic Pensionમાં Merge કરવાની શક્યતા તપાસવાની પણ માંગ કરવામાં આવી છે.
Pensioners માટે HRA અને LTCની માંગ
BPSએ પેન્શનર્સને યોગ્ય House Rent Allowance (HRA) અને Leave Travel Concession (LTC) જેવા લાભો આપવાની પણ માંગ કરી છે.
આ ઉપરાંત Central Autonomous અને Statutory Bodiesના પાત્ર પેન્શનર્સને પણ 8મા Pay Commissionના લાભોનો વિસ્તાર કરવાની માંગ રજૂ કરવામાં આવી છે.

CGHS અને Healthcare અંગે પણ માંગ
પેન્શનર્સ માટે Healthcare Facility પણ BPSની મહત્વપૂર્ણ માંગોમાં સામેલ છે.
સંગઠને:
- CGHSને વધુ મજબૂત અને વિસ્તૃત કરવાની
- Cashless Healthcare Facility આપવાની
- Fixed Medical Allowance (FMA) વધારીને ₹5,000 કરવાની
- Rural અને Non-CGHS વિસ્તારોમાં રહેતા પેન્શનર્સને પૂરતી Medical Security આપવાની માંગ કરી છે.
Commuted Pensionની વહેલી Restoration
BPSએ Commuted Pensionની Restoration અંગે પણ ફેરફારની માંગ કરી છે. રજૂઆત મુજબ, 60 વર્ષની ઉંમરે નિવૃત્ત થતા કર્મચારીઓ માટે Commuted Pensionનો હિસ્સો 11 વર્ષ બાદ અથવા 71 વર્ષની ઉંમરે, જે પહેલાં આવે તે સમયે, Restore કરવાની માંગ કરવામાં આવી છે.
65 વર્ષની ઉંમરથી Additional Pension
વધતી ઉંમર સાથે પેન્શનર્સના Medical અને અન્ય ખર્ચમાં વધારો થાય છે. આ બાબતને ધ્યાનમાં રાખીને BPSએ 65 વર્ષની ઉંમરથી Additional Pension આપવાની માંગ કરી છે. આ વધારાની પેન્શન પાંચ-પાંચ વર્ષના Age Slab મુજબ આપવાની રજૂઆત કરવામાં આવી છે.
8મા Pay Commissionનો લાભ 1 જાન્યુઆરી 2026થી
BPSએ Revised Salary, Pension અને Allowancesને 1 જાન્યુઆરી 2026થી અસરકારક રીતે લાગુ કરવાની માંગ પણ કરી છે. અહીં ફરીથી સ્પષ્ટ કરવું જરૂરી છે કે 1 જાન્યુઆરી 2026ની અસરકારક તારીખ અંગેની વાત BPSની માંગ તરીકે સમજવી જોઈએ. તેને હાલનો Final Government Order માનવો નહીં.
BSNL Pensioners માટે પણ માંગ
BSNL Pensioners સંબંધિત લાંબા સમયથી ચાલતા Pension Parity અને Healthcareના પ્રશ્નોનો ઉકેલ લાવવાની માંગ પણ રજૂ કરવામાં આવી છે. BPSના મતે BSNLના પેન્શનર્સના લાંબા ગાળાના પેન્શન અને આરોગ્ય સંબંધિત મુદ્દાઓ પર પણ યોગ્ય ધ્યાન આપવાની જરૂર છે.
8th Pay Commission Pension: શું ₹45,000 પેન્શન ખરેખર મળશે?
હાલમાં ₹45,000 Minimum Pension મળવાનું નક્કી થયું નથી.
₹45,000 Minimum Pension, 67% Pension, 50% Family Pension, ₹69,000 Minimum Basic Pay અને 3.83 Fitment Factor જેવી બાબતો ભારત પેન્શનર્સ સમાજ દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલી માંગો/સૂચનો છે. હવે આ અંગે 8મા કેન્દ્રીય પગાર પંચ શું ભલામણ કરે છે અને ત્યારબાદ સરકાર કયો નિર્ણય લે છે તે મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
પેન્શનર્સ માટે શું મહત્વનું છે?
જો ભવિષ્યમાં આ પ્રકારની માંગોને મંજૂરી મળે તો Central Government Pensioners માટે Minimum Pension, Pension Revision, Family Pension, Medical Allowance અને Additional Pension જેવા ક્ષેત્રોમાં મોટો ફેરફાર થઈ શકે છે. પરંતુ અંતિમ નિર્ણય આવ્યા પહેલાં ₹45,000 પેન્શન અથવા 67% Pensionને Confirmed Pension તરીકે માનવું યોગ્ય નથી.
નિષ્કર્ષ
8મા કેન્દ્રીય પગાર પંચ સમક્ષ ભારત પેન્શનર્સ સમાજે પેન્શનર્સના હિતમાં અનેક મહત્વપૂર્ણ માંગો રજૂ કરી છે. તેમાં ₹45,000 Minimum Pension, અંતિમ મૂળ પગારના 67% Pension, 50% Family Pension, ₹69,000 Minimum Basic Pay અને 3.83 Fitment Factor જેવી માંગો ખાસ ચર્ચામાં છે.
હવે પેન્શનર્સની નજર 8મા Pay Commissionની અંતિમ ભલામણો અને કેન્દ્ર સરકારના નિર્ણય પર રહેશે. આ માંગો મંજૂર થાય છે કે તેમાં ફેરફાર થાય છે તે આગામી પ્રક્રિયામાં સ્પષ્ટ થશે.
નોંધ: આ લેખમાં દર્શાવેલા ₹45,000 Minimum Pension, 67% Pension અને અન્ય આંકડા BPS દ્વારા 8મા કેન્દ્રીય પગાર પંચ સમક્ષ રજૂ કરાયેલી માંગો પર આધારિત છે. તેને સરકાર દ્વારા મંજૂર થયેલા અંતિમ નિયમો તરીકે ન ગણવા.